ความเสี่ยงกองทุนรวม 8 ระดับ คืออะไร
กองทุนรวมไทยทุกกองต้องติดป้ายระดับความเสี่ยง 1-8 ตามเกณฑ์ของ ก.ล.ต. ไว้บน Fund Factsheet เสมอ — เลขนี้บอกว่า "กองนี้ลงทุนในอะไร และราคาเหวี่ยงได้ประมาณไหน" เป็นเครื่องมือเทียบความเสี่ยงข้ามกองที่เร็วที่สุด เพราะทุกกองใช้มาตรฐานเดียวกัน
ไล่ดูทีละระดับ
| ระดับ | ลงทุนในอะไร | เหมาะกับ |
|---|---|---|
| 1 | ตราสารตลาดเงินในประเทศ (เงินฝาก ตั๋วเงินคลัง อายุสั้นมาก) | ที่พักเงินสั้น ๆ แทนบัญชีออมทรัพย์ ความผันผวนแทบเป็นศูนย์ |
| 2 | ตลาดเงินที่มีต่างประเทศบางส่วน | พักเงินเหมือนระดับ 1 รับความเสี่ยงค่าเงินได้นิดหน่อย |
| 3 | พันธบัตรรัฐบาลเป็นหลัก | เงินระยะ 1-3 ปีที่ไม่อยากเสี่ยงกับหุ้นกู้เอกชน |
| 4 | ตราสารหนี้ทั่วไป (พันธบัตร + หุ้นกู้เอกชน) | เงินระยะกลาง อยากได้มากกว่าดอกเบี้ยฝากแต่ยังไม่พร้อมรับหุ้น |
| 5 | กองทุนผสม (หุ้น + ตราสารหนี้ในกองเดียว) | คนที่อยากได้หุ้นแต่ให้กองช่วยคุมสัดส่วนให้ ไม่ต้องจัดเอง |
| 6 | ตราสารทุน — กองหุ้นทั่วไป กระจายหลายอุตสาหกรรม | เงินระยะยาว 5 ปีขึ้นไป รับการติดลบชั่วคราว 20-30% ได้ |
| 7 | หุ้นหมวดอุตสาหกรรมเดียว (เทค เฮลธ์แคร์ พลังงาน ฯลฯ) | คนที่มีพอร์ตหลักแล้ว อยากเพิ่มน้ำหนักธีมที่เชื่อ รับสวิงแรงได้ |
| 8 | สินทรัพย์ทางเลือก (ทองคำ น้ำมัน โภคภัณฑ์) | ใช้เป็นส่วนกระจายความเสี่ยงของพอร์ต ไม่ใช่พอร์ตหลัก |
| 8+ | กองที่มีความเสี่ยงพิเศษเพิ่มเติม (อนุพันธ์ซับซ้อน ฯลฯ) | นักลงทุนที่เข้าใจเงื่อนไขเฉพาะของกองนั้นจริง ๆ |
สิ่งที่ตัวเลขนี้ "ไม่ได้บอก"
- ไม่ได้บอกว่ากองไหนดีกว่า — ระดับ 6 ไม่ได้ดีหรือแย่กว่าระดับ 4 มันแค่คนละเครื่องมือสำหรับคนละเป้าหมาย
- ไม่ได้บอกโอกาสขาดทุนเป็นตัวเลข — เป็นการจัดกลุ่มตามประเภทสินทรัพย์ ไม่ใช่การพยากรณ์ ถ้าอยากเห็นตัวเลขจริงให้ดู Maximum Drawdown (เคยลงลึกสุดกี่ %) ซึ่งเว็บนี้แสดงไว้ในหน้ากองทุนแต่ละกอง
- ไม่รวมความเสี่ยงค่าเงินเสมอไป — กองต่างประเทศบางกองป้องกันความเสี่ยงค่าเงิน (hedged) บางกองไม่ ดูในนโยบายกองประกอบ
ใช้ยังไงให้เกิดประโยชน์จริง
- จับคู่กับ "อายุของเงิน" — เงินที่ต้องใช้เร็ว → ระดับต่ำ เงินที่ปล่อยได้ยาว → รับระดับสูงขึ้นได้ เพราะมีเวลารอให้ราคาฟื้น
- อย่าถือระดับเดียวทั้งพอร์ต — พอร์ตที่ดีมักผสมหลายระดับ เช่น แกนเป็นระดับ 6 มีระดับ 4 ไว้กันกระแทก และระดับ 8 (ทอง) ไว้กระจายความเสี่ยง ลองดูเครื่องมือจัดพอร์ตอัตโนมัติของเว็บนี้เป็นตัวอย่าง
- เช็คระดับก่อนซื้อทุกครั้ง — โดยเฉพาะกองชื่อสวย ๆ ที่จริง ๆ เป็นระดับ 7 กระจุกอุตสาหกรรมเดียว
ดูระดับความเสี่ยงของกองไหนก็ได้จากหน้าค้นหากองทุน — เว็บแสดง risk spectrum ของทุกกองตรงจากข้อมูล ก.ล.ต. · มือใหม่แนะนำเริ่มอ่าน กองทุนรวมคืออะไร ก่อน
คำถามพบบ่อย
ระดับความเสี่ยงของกองทุน ใครเป็นคนกำหนด
บลจ. เป็นผู้จัดระดับตามเกณฑ์กลางที่ ก.ล.ต. กำหนด โดยอิงจากประเภทสินทรัพย์และสัดส่วนการลงทุนตามนโยบายของกอง ระดับนี้ต้องแสดงใน Fund Factsheet ทุกกองในตำแหน่งเดียวกัน เพื่อให้เทียบกันได้
ผลประเมินความเสี่ยงของเราต่ำกว่าระดับกองที่อยากซื้อ ซื้อได้ไหม
ซื้อได้ แต่ระบบจะให้เซ็นรับทราบความเสี่ยงเพิ่ม (risk acknowledgement) ว่าเรากำลังซื้อกองที่เสี่ยงเกินโปรไฟล์ตัวเอง แบบประเมินมีไว้เตือน ไม่ใช่ห้าม แต่ควรฟังคำเตือนนั้นจริง ๆ โดยเฉพาะมือใหม่
กองทุนระดับ 6 กับระดับ 7 ต่างกันยังไง
ระดับ 6 คือกองหุ้นทั่วไปที่กระจายหลายอุตสาหกรรม ส่วนระดับ 7 คือกองหุ้นที่กระจุกในหมวดอุตสาหกรรมเดียว เช่น กองเทคโนโลยี กองเฮลธ์แคร์ กองพลังงาน — การกระจุกทำให้ทั้งขาขึ้นและขาลงแรงกว่ากองหุ้นทั่วไป
ความเสี่ยงระดับ 8 และ 8+ คืออะไร
ระดับ 8 คือกองสินทรัพย์ทางเลือก เช่น ทองคำ น้ำมัน สินค้าโภคภัณฑ์ ส่วน 8+ คือกองที่มีความเสี่ยงพิเศษเพิ่ม เช่น ใช้ตราสารอนุพันธ์ซับซ้อนหรือมีเงื่อนไขเฉพาะ ต้องอ่านหนังสือชี้ชวนอย่างละเอียดก่อนลงทุน
บทความนี้จัดทำเพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน ผู้ลงทุนควรศึกษาหนังสือชี้ชวนและข้อมูลกองทุนก่อนตัดสินใจลงทุนทุกครั้ง